Je zoekt op “mag ik examen doen automaat” omdat je vooral wilt weten waar je aan toe bent. Het korte antwoord is: ja, je mag praktijkexamen doen in een automaat. Wel hangt er een belangrijke voorwaarde aan vast. Slaag je in een automaat, dan krijg je rijbewijs B met code 78. Daarmee mag je alleen in auto’s met automatische transmissie rijden.
Voor veel leerlingen is dat geen beperking, maar juist een passende en rustige keuze. Zeker nu elektrische auto’s en veel moderne benzine- en hybrideauto’s automatisch rijden. Toch is het verstandig om vooraf verder te kijken dan alleen het examen. Welke auto verwacht je later te rijden? Hoe leer je zelfverzekerd en veilig rijden? En past een automaat bij jouw tempo? Met die vragen maak je een keuze waar je ook na het behalen van je rijbewijs tevreden over bent.
Mag ik examen doen in een automaat?
Ja. Het CBR neemt praktijkexamens af in zowel een handgeschakelde auto als een automaat. Je rijschool zorgt ervoor dat je in een geschikte lesauto naar het examen gaat. Tijdens het examen gelden dezelfde eisen voor verkeersinzicht, kijkgedrag, zelfstandigheid en veilig rijden. Het verschil zit vooral in de bediening van de auto.
In een automaat hoef je niet te koppelen en te schakelen. Je houdt daardoor meer aandacht over voor het verkeer, je positie op de weg en het vooruitkijken. Dat betekent niet dat een automaatexamen gemakkelijker wordt beoordeeld. De examinator verwacht nog steeds dat je vlot, veilig en zelfstandig rijdt. Je moet dus bijvoorbeeld goed reageren op druk verkeer, bijzondere verrichtingen correct uitvoeren en zelfstandig een route kunnen rijden wanneer dat gevraagd wordt.
Slaag je voor het examen in een automaat, dan wordt code 78 op je rijbewijs vermeld. Met code 78 mag je niet in een handgeschakelde auto rijden. Rijd je toch handgeschakeld, dan rijd je zonder het juiste rijbewijs. Daar kunnen vervelende gevolgen aan zitten bij een controle of schade.
Wat betekent code 78 voor jou?
Code 78 is geen label dat zegt dat je minder goed kunt rijden. Het zegt alleen iets over het type auto waarin je mag rijden. Je mag met dit rijbewijs gewoon zelfstandig de weg op in een automaat, ook in een elektrische auto. Voor woon-werkverkeer, boodschappen, familiebezoek of een vakantieauto met automaat is dat vaak ruim voldoende.
De vraag is vooral hoe groot de kans is dat je later een handgeschakelde auto moet of wilt gebruiken. Denk aan een goedkope tweedehands auto, een leaseauto van een werkgever, een auto van familie of een busje voor werk. Handgeschakelde auto’s zijn nog steeds aanwezig, al neemt het aanbod van automaten snel toe.
Twijfel je? Bespreek het eerlijk tijdens een proefles. Een goede keuze hoeft niet voor iedereen hetzelfde te zijn. Voor de ene leerling geeft een handgeschakeld rijbewijs maximale vrijheid. Voor de ander is het veel waardevoller om zonder onnodige stress snel en zorgvuldig rijvaardig te worden in een automaat.
Waarom kiezen steeds meer leerlingen voor automaatrijles?
Bij handgeschakeld rijden moet je tegelijk koppelen, schakelen, gas doseren en de motor goed aanvoelen. In de eerste lessen vraagt dat veel aandacht. Bij wegrijden op een helling, langzaam rijden in de file of naderen van een druk kruispunt kan dat extra spanning geven.
Een automaat neemt dat technische deel grotendeels weg. Je gebruikt je rechtervoet voor gas en rem en de auto kiest zelf het juiste verzet. Daardoor kun je eerder oefenen met wat in het verkeer echt telt: goed kijken, ruimte inschatten, voorsorteren, snelheid aanpassen en beslissingen op tijd nemen.
Dat is vooral prettig als je last hebt van rijangst, snel overprikkeld raakt of op latere leeftijd begint met lessen. Ook internationale studenten en expats die al ervaring hebben met automaatrijden, kiezen vaak bewust voor deze route. Rust in de auto helpt je niet alleen bij het leren, maar ook bij het opbouwen van vertrouwen.
Een moderne elektrische lesauto, zoals een Volkswagen ID.3, rijdt bovendien stil en direct. Je hoeft niet te schakelen en je leert meteen omgaan met de bediening die je in veel nieuwe auto’s terugziet. Dat maakt automaatrijles een logische keuze voor leerlingen die verwachten later elektrisch te rijden.
Is een automaatrijbewijs sneller te halen?
Dat kan, maar het is geen vaste regel. Sommige leerlingen hebben minder lestijd nodig omdat zij de voertuigbediening sneller onder controle hebben. Zij kunnen eerder al hun aandacht richten op verkeerssituaties. Andere leerlingen hebben, ook zonder schakelen, tijd nodig om rustig verkeersinzicht en routine op te bouwen.
Kijk daarom niet alleen naar het aantal lessen of een mogelijke snelle examendatum. Een rijbewijs haal je niet om één rit goed te laten gaan. Je wilt na je examen ook alleen kunnen rijden als het donker is, als het regent, in druk Leiden of op onbekende wegen.
Een vaste lesopbouw helpt daarbij. Met RIS 2.0 werk je stap voor stap aan concrete doelen. Eerst bouw je controle over de auto op, daarna leer je verkeerssituaties herkennen en uiteindelijk zelfstandig keuzes maken. Zo zie je steeds waar je staat en wat er nog nodig is. Dat voorkomt dat je te vroeg examen doet, maar ook dat je zonder duidelijke reden lessen blijft volgen.
Wanneer is handgeschakeld toch een betere keuze?
Kies niet automatisch voor een automaat omdat iemand anders zegt dat dit makkelijker is. Handgeschakeld lessen kan verstandig zijn wanneer je veel flexibiliteit wilt houden. Met een gewoon rijbewijs B zonder code 78 mag je in zowel een handgeschakelde auto als een automaat rijden.
Ook als je verwacht binnenkort in een handgeschakelde auto van ouders, partner of werk te rijden, is handgeschakeld vaak de meest praktische route. Het leren koppelen en schakelen vraagt in het begin geduld, maar veel leerlingen krijgen het met een rustige uitleg en herhaling goed onder de knie.
Heb je vooral moeite met schakelen, maar gaat de rest van het rijden prima? Dan kun je ook eerst enkele lessen in een handgeschakelde auto volgen en samen beoordelen of doorzetten passend is. De keuze voor automaat is geen vluchtige beslissing, maar hoeft ook geen definitieve beperking te voelen. Het gaat erom welke route jou veilig en haalbaar naar zelfstandig rijden brengt.
Kun je later alsnog handgeschakeld rijden?
Ja. Wil je code 78 later verwijderen, dan moet je praktijkexamen doen in een handgeschakelde auto. Je hoeft niet opnieuw theorie-examen te doen zolang je rijbewijs en theorievoorwaarden geldig zijn, maar je moet wel aantonen dat je een handgeschakelde auto veilig beheerst.
Hoeveel lessen je daarvoor nodig hebt, verschilt sterk per persoon. Wie al jaren verkeerservaring heeft in een automaat, hoeft niet opnieuw te leren kijken, plannen en anticiperen. De aandacht gaat dan vooral naar koppelen, schakelen, wegrijden, terugschakelen en het beheerst rijden bij lage snelheid. Toch is een paar lessen zelden genoeg om zonder spanning examen te doen. Geef jezelf de ruimte om die vaardigheden echt eigen te maken.
Het is ook mogelijk om direct voor handgeschakeld te leren en af en toe in een automaat te rijden. Zo ontdek je in de praktijk welk type auto het beste bij je past. Een persoonlijke instructeur kan je helpen om die keuze te maken zonder druk en zonder onnodige lesuren.
Zo bereid je je goed voor op een automaatexamen
Een goed automaatexamen begint niet pas op de examendag. Zorg dat je tijdens je lessen steeds duidelijk weet welk lesdoel je oefent. Vraag om uitleg wanneer een verkeerssituatie onduidelijk is en benoem het als je zenuwachtig bent. Zenuwen zijn normaal, maar worden beter hanteerbaar als je weet wat je kunt verwachten.
Oefen niet alleen op rustige wegen. Juist stadsverkeer, rotondes, invoegen, parkeren en rijden in wisselende omstandigheden geven je ervaring. In een automaat is het daarnaast belangrijk dat je niet onbewust met twee voeten rijdt. Gebruik voor gas en rem altijd je rechtervoet. Dat geeft meer controle en voorkomt hard remmen.
Plan vlak voor je examen ook een les waarin je de volledige examenomstandigheden nabootst. Je rijdt dan zelfstandig, volgt aanwijzingen en bespreekt daarna rustig wat al goed gaat en wat nog aandacht vraagt. Zo stap je niet in met het gevoel dat alles perfect moet, maar met een realistisch vertrouwen in wat je hebt geleerd.
Of je nu kiest voor handgeschakeld of automaat: het beste rijbewijs is het rijbewijs waarmee jij veilig, rustig en zelfstandig de weg op kunt. Bij Rijschool van der Pluijm kun je dat tijdens een proefles ervaren en samen kiezen welke auto past bij jouw doel.
